06.08.2021, 12:03

Günümüzde Afganistan’daki Türkiye

İki ülke arasındaki ilişkiler resmi olarak yazılı bir antlaşma ile 21 Mart 1921de başlamıştır. Türkiye-Afganistanİttifak Antlaşması, 1 Mart 1921 tarihinde müzakereiçin Moskova'da bulunanTürkheyeti ile bağımsızlığını yeni kazanmış bulunan Afganistan temsilcileri arasında imzalanan dostluk antlaşmasıdır. Antlaşma 10 maddeden oluşmaktadır.Işbu anlaşmanın ilk madesi; maddi ve manevi menfaatleri tamamen müşterek olan bu iki kardeş devlet ve millet,eskiden beri mevcut olan manevi bağlarını ve tabii ittifaklarını resmi bir anlaşma ile belirtmeye karar verdiklerini zikretmektedir. Antlaşmanın birinci maddesinden anlaşılacağı üzere iki ülke arasındaki ilişkiler çok daha eskiye dayanmaktadır. Orta asya toprakları özellikle Afganistan’ın kuzeyı ve horasan toprakları bilindiği üzereTürklerin atavatanıdır.

Bu yazıda tarihi bağlamda binlerce yıl öncesine dayanan iki ülke halkının toplumsal ilişkileri günümüz de hangi boyutlarda olduğunu gözlemlemek amaçlı bazı hususlar üzerinde durulmuştur.

“Dost ve Kardeş Ülke”

Bu terimya da ifade uluslararsı arinada diplomatic olarak iyi ilişkiler sürdümekte olan ülkeler karşılıklı olarak kulanmaktadır ama Afganistan veTürkiye arasında gerçek anlamda hissedilmetedir. Sadece devletler arası değiliki ulus arasında da dost ve kardeşlik bağları olduğu kesin katınlarla gözlemlenmektedir. Türkiye’nin kurtuluş savaşı sırasında Afganistan halkı ellerinde ne varsa destek amaçlı göndermişlerdir ve bizzat savaşa destek amaçlı giden gönüllüler bugün Çanakale şehitliğinde Türkkardeşleri ile yanyana yatmaktadır. Öteyandan Afganistan’ın kuruluşundan günümüze kadar Türkiye’den gönüllü olarak gelen doktorlar, eğitim vermek için gelen subaylar, insani yardım için gelen dost vekardeş insanların ebedi istirahatgahı olan Kabil’deki Türk Şehitliği de iş bu ifadeyi anlamlı kılan örnekler den sadece birtanesidir. Afganistan’ın evlatları Türkiye’de ve Türkiye’nin evletları Afganistan’da ebedi istirahattalar. Hal böyleyken Afganistan, Türklerin ata vatanı olduğugibi Türkiye de Afganistan halkı için ikinci vatandır.

Türk Bayrağı

Bayrak bir ülkenin bağımsızlığını simgeleyen ve bir ulusun milli değerlerini yansıtan renkli bir kumaş olarak tanımlanabilir ve Türkbayrağı Afganistan’da daha farklı anlamlarda içermektedir. Bunların başında güven, saygı, dostluk gibi anlamlarda içermektedir. Afganistan’da çocukların bisikletlerinde, taksilerin camında, büyük araçların entepesinde ve Afganistan halkının evinde başkösede asılıdır. Afganistan Jeopolitik konumu nedeyle tarihi boyunca büyük ve güçlü devletlerin gözdiktiktiği toprak olmuştur. Geçmişten günümüze çeşitli sebeplerle Afganistan’dabulunan yada uzaktan ilişkilerini yürüten hiçbir ülkenin bayrağı türkbayrağı gibi başköşede değildir. Olmaması da normaldir. AracınaTürkbayrağı asan taksiciye nedenini sorduğumuzda “seviyorum” diyerek yoluna devam etmesi tekkelime ile her şeyi özetliyor aslında. Afganistan halkıTürkbayrağını kendibayrağı kadar benimsemişlerdir. Yaşlı bir amca o bayrağın kırmızı renginde bizim de kanımız vardemişti. Afganistan’da özbayrağı kadar sevilen,sayılan ve güven sembolü olarak görülen tekbayrak Türkbayrağırdır.

Çay ve Çepen

Afganistan’da çayla ilgili bir tabir vardır. “çaynehurdancengnemişe” çay içmeden savaş olmaz. Çay Afganistan’da odenli önemli ki savaş esnasında dahi çay içimek için vakit olsun diyorlar. Yemekten önce, yemekten sonra, yemek esnasında hep çayvardır. Ister ziyaret olsun ister işiçin uğrayın farketmez hangi eve yada işyerine vardğınızda ilk önce çay gelir. Ne kadar aceleniz dahi olsa bir fincan çay içmeden gitmenize müsade etmezler. Hele ki gelenbir Türk ise o zaman çayın eniyisi demlenir ve sofranın enmükemmeli kurulur. Ev sa hibi fakir yada zengin olsun farketmez engüzel yemekler hazırlanmalıdır çünkü kardeşgelmiştir. EğerTürk vatandaşı gittiği evden yemek hazırlamak için zahmet etmemelerini ve acelesi olduğu için gideceğini söylerse ev sahibi buna çok alınır ve bizim soframızı kardeşimiz beğenmedi der. Birde Çepen meselesi var. “çepen, çapan” eski bir gelenektir. Türk kültürün deki hilat giydirmeyebezner. Özellikle Afganistan’daki Türklerin günlük kıyafeti olarak giymekte olduğuçepen, aynızamanda bir hediye olarak da verilmetedir. Çepen herkese hediye edilmez, özellikle uzaktan gelen misafirlere yada yeni makam sahibi olan insanların omuzlarına hilatgiydirirgibi hediye ederler. Bunun anlamı çok değerli ve kıymetkli olduğunu göstermektedir. 

Bir Türk vatandaşı afganistan’da hangi eve giderse gitsin, uzun zaman sonra çok uzaktan gelmiş olan evin büyük evladı gibi sevinçle karşılanır. Çay, yemek ve sıcaksohbetten sonra çepenhediye edilir.

Afganistan’daki Türk Kurum ve kuruluşlar

Geçmişten günümüze kesintisiz olarak devam eden işbu dost ve kardeşliğin en büyük mimarları Afganistan’da faaliyet gösterinTürk kurumlarıdır. Yapmış oldukları alt yapı çalışmalar, kalkınma projeleri, eğitim faaliyetleri ve insani yardımlar ile Afganistan halkının gönlünde tahtkurmuşlardır. Karşılıksız destek ve yardımların gerçek anlamda Afganistan’ın refeha ermesi için yapıldığını Afganistan halkı canıgönülden inanmaktadır. Geniş bir yelpazede faaliyet gösteren Türk kurumları Afganistan halkın en zor zamanlarında yanlarında olmaktadır. Bütün bu çalışmları yakından takip etmekte olan Afganistan halkı vefaborcu olarak Türkiye’yi dualarla yadetmektedir. Cami imamları Cuma namazındaTürkiye için dua ederken 15 Temmuz hain darbe girişi gecesi tüm Afganistan halkı Türkiye için dua etmiştir. O malumgecenin ertesinde Türkiye’de olduğu gibi Afganistan’ın çeşitli illerin de Nöbettutulmuştur. Afganistan halkı Türkiye’ye özkardeş sevgisi beslediği için Türkiye bir müsibetle karşılaşınca ilk yardıma koşan olmak istiyorlar. Sınır komşusu olmadığı için ve maddi imkanları elverişli olmadığı sadece el açıp duaedebiliyorlar. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanını Mazlumların sesi olarak biliyorlar. Türkiye islamın son kalesidir inancı var herkeste.

Türkiye’ye gitmek

Afganistan halkı için gidilecek ülkelerin en başın da Türkiye gelmektedir. Bu sadece kaçak göçmenler için değil tüm kesimler için geçerlidir.Türkiye; Tacirler ticaret yapılması için en güvenilir ve bir çok imkanın olduğu ülke, siyasiler için ailesini göndereceğini ve güvende hissedeceği tek ülke, öğrenciler için en iyi tehsil alabilcekleri ülke olarak biliniyor. Sanatcılar, zanatkarlar, alimler halkın her kesimin den olarak insanların gitmek için tercih edecekleri ülkeler arasında ilk Türkiye gelmektedir.

Bunun birkaç sebebi var elbette. Birincisi başta zikrettiğimiz gibiTürkiye’yi ikinci vatan olarak görmeleridir. Ikinci kültürel açıdan çok ortak noktaların olması ve inançlı insanların ibadetlerini özgürce kılabilme imkanının olmasıdır.

Yorumlar (0)
banner331
23
açık
Günün Anketi Tümü
Yenilenen Logomuzu beğendiniz mi ?
Yenilenen Logomuzu beğendiniz mi ?
Namaz Vakti 27 Eylül 2021
İmsak 05:25
Güneş 06:49
Öğle 13:00
İkindi 16:21
Akşam 19:01
Yatsı 20:20
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 7 16
2. Altay 7 15
3. Beşiktaş 7 14
4. Trabzonspor 6 14
5. Hatayspor 7 13
6. Konyaspor 6 12
7. Alanyaspor 6 12
8. Kayserispor 7 11
9. Karagümrük 7 11
10. Galatasaray 7 11
11. Sivasspor 7 9
12. Adana Demirspor 7 9
13. Antalyaspor 7 8
14. Gaziantep FK 7 8
15. Başakşehir 7 6
16. Malatyaspor 7 6
17. Kasımpaşa 6 5
18. Göztepe 7 5
19. Giresunspor 7 2
20. Rizespor 7 1
Takımlar O P
1. Ümraniye 7 19
2. Ankaragücü 7 15
3. Erzurumspor 7 15
4. Eyüpspor 7 13
5. Bandırmaspor 7 12
6. Tuzlaspor 6 11
7. Kocaelispor 6 10
8. Manisa FK 7 9
9. Menemenspor 7 8
10. Gençlerbirliği 7 8
11. Boluspor 6 7
12. Samsunspor 5 7
13. İstanbulspor 6 7
14. Altınordu 7 7
15. Adanaspor 7 6
16. Denizlispor 6 6
17. Balıkesirspor 6 6
18. Bursaspor 7 5
19. Ankara Keçiörengücü 6 4
Takımlar O P
1. Liverpool 6 14
2. Man City 6 13
3. Chelsea 6 13
4. M. United 6 13
5. Everton 6 13
6. Brighton 5 12
7. West Ham 6 11
8. Aston Villa 6 10
9. Brentford 6 9
10. Arsenal 6 9
11. Tottenham 6 9
12. Watford 6 7
13. Leicester City 6 7
14. Wolverhampton 6 6
15. Crystal Palace 5 5
16. Southampton 6 4
17. Newcastle 6 3
18. Leeds United 6 3
19. Burnley 6 2
20. Norwich City 6 0
Takımlar O P
1. Real Madrid 7 17
2. Real Sociedad 7 16
3. Sevilla 6 14
4. Atletico Madrid 7 14
5. Rayo Vallecano 7 13
6. Barcelona 6 12
7. Real Betis 7 12
8. Valencia 7 11
9. Osasuna 7 11
10. Athletic Bilbao 7 10
11. Villarreal 6 8
12. Mallorca 7 8
13. Espanyol 7 6
14. Cádiz 7 6
15. Elche 7 6
16. Celta de Vigo 6 4
17. Levante 7 4
18. Granada 6 3
19. Deportivo Alaves 6 3
20. Getafe 7 0
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@