KÜRESEL SANCI VAR, ÇÜNKÜ; YENİ BİR DÜNYA KURULUYOR

Her yerde sancı var, sıkıntı var, kargaşa var, kriz var, kaos var. Çünkü yeni bir dünya kuruluyor. Medeniyetin beşiği Asya, gittikçe Avrupa’dan uzaklaşıyor; işin ilginci daha fazla sancı içinde içerisinde kıvranan Avrupa ise Amerika’dan uzaklaşmanın ve Asya’ya yakın durmanın hesaplarını yapıyor. Ne de olsa Avrupa, Asya’nın uzantısı coğrafi bir bölge. Avrupa ve Asya’da “Avrasya” adı altında eşitlikçi, karşılıklı çıkarları içeren yeni bir uluslararası düzen kurmanın hesapları yapılıyor.

Bu yeni dünyanın taşıyıcı güçleri de şekilleniyor gibi: Asya’da Japonya, Kore, Çin, Hindistan, Rusya, İran, Türkiye… Avrupa’da ise Fransa, Almanya, İspanya, İtalya ve İngiltere…

         Tek kutuplu dünya devrinin son yıllarını yaşıyoruz. Amerika’nın liderliğinin sonuna geliniyor. Lakin ABD’den boşalacak liderlik koltuğuna bir başka ülke oturmayacak. Yukarıda saydığım ülkelerin oluşturduğu yeni oluşumlar daha adil, daha barışçıl, daha insani, daha çıkarları gözeten yeni dünya düzeninin taşıyıcı gücü olacak. BM dahi sembolik örgüt olarak kalacak. Asya, Avrupa, Afrika ve Uzakdoğu’da kurulan yeni ittifaklar; daha etkin şekilde dünyayı eşitlik ilkelerine dayalı şekilde yönetmeye başlayacaklar.

         Asya ve Avrupa ülkelerinin temelini teşkil ettiği bu yeni düzende kilit veya anahtar ülkelerin başında ise Türkiye yer alıyor. Çünkü Türkiye hem Asya hem de Avrupa ülkesi… Asya’nın en batısında, Avrupa’nın ise en doğusunda yer alıyor. İslam ülkeleri arasında da laik ve demokratik olan tek ülke… Ortadoğu ile Kafkaslar, Karadeniz ülkeleri ile Akdeniz ülkeleri arasında da köprü vazifesini gören bir ülke…

         Türkiye’yi Avrupa açısından “Asya’nın kilidi” olarak tanımlamak mümkün. AB ülkeleri aslında Türkiye’nin önemini yeni kavramış durumda. Türkiye’nin Asya’nın kapısını hem açan hem de kapayan ülke konumunda olduğunu yeni yeni anlıyor. Türkiye’nin de Asya’nın önemini veya hem Avrupa hem de Asya için bulunduğu konumun önemini yeni kavradığını söylemek mümkün.

Yıllardır Asya’da “Amerika’nın Jandarması” olarak görev yapan Türkiye, 2016’da Amerika’nın destek verdiği Fetö’nün darbe girişimi sonrası aklı başına geldi ve Asya’daki gücünün ve öneminin farkına vardı.

İthalat ve ihracatta öncelikli ilişkili olduğumuz dört büyük ülkeden ikisi Rusya, Çin Asya ülkesi… Üçüncü ve dördüncü ülke ise Batı’da Almanya ve İngiltere…

Amerika ile Çin arasındaki birbirlerini engellemeye yönelik rekabet içinde olmaları aynı şekilde Amerika ile Rusya arasındaki Ukrayna krizi sonrası düşmanca rekabet her haliyle Türkiye’ye yaramış görünüyor. Gerçekten de rakamlar, Çin ve Rusya’nın son yıllarda turizm ve ticari ilişkilerinde Türkiye’ye yönelme eğiliminde olduklarını gösteriyor. Velhasıl Türkiye’nin önünde her alanda önemli fırsatlar bekliyor. Ankara, bu fırsatı “kalıcı ve karlı ticaret” olarak değerlendirmeli.

Evet, küresel bir sancı var; yeni bir dünya kuruluyor. Türkiye de bu yeni dünyada yerini almalıdır.